Χθες διάβασα μερικές ενδιαφέρουσες απόψεις σχετικά με έναν Κορεάτη, ο οποίος έκανε μια σειρά από πετυχημένες προβλέψεις σχετικά με την Lehman Brothers και την πτώχευση της, αλλά και διάφορα άλλα όμορφα. Στην συζήτηση από χρήστες που ακολούθησε στην σελίδα, όπου και διάβασα το άρθρο, έγινε λόγος για την ελεύθερη βούληση, και το κατά πόσο διαφοροποιείται από την αιτιοκρατία. Αρχικά δεν κατάλαβα, γιατί να είναι δύο αντίθετες έννοιες, και έτσι αποφάσισα να το ψάξω λίγο.
Αυτό που έμαθα τελικά είναι, πως υπάρχουν αρκετές απόψεις πάνω στο θέμα. Κάποιοι πιστεύουν, πως εξ'ορισμου είναι αδύνατο, να έχουμε ελεύθερη βούληση, όταν υπάρχει αιτία πίσω από την κάθε μας απόφαση. Η δέσμευση αυτή αναιρεί κάθε έννοια ελευθερίας. Όμως τότε πως μπορεί να παρθεί μία απόφαση; Πως μπορώ να αποφασίσω κάτι απαλλαγμένος από κάθε εξάρτηση; Και όταν αυτή ανήκει στο συνειδητό, τότε ίσως μπορέσω να το προσπεράσω, αλλά όταν πηγάζει από το ασυνείδητο;
Μήπως τελικά μια τέτοια εξιδανίκευση, απαλλαγμένη από γνωστές ή άγνωστες αρχικές συνθήκες πολύ απλά δεν υπάρχει; Μήπως αυτό που ονομάζουμε ελεύθερη βούληση είναι κάτι πιο απλό, το οποίο το γεννά κάποια αιτία ούτως ή άλλως; Κι έτσι έχουμε την συμβατότητα των δύο εννοιών;
Τελικά πού είναι η αλήθεια; Ποιός έχει δίκιο και ποιός άδικο; Πριν, πίστευα και εγώ σε έναν καθαρά αιτιοκρατικό κόσμο (και ακόμα πιστεύω), με μια χαοτική συμπεριφορά που η κάθε λεπτομέρεια, όσο ασήμαντη και να είναι κάνει την διαφορά. Αλλά τελικά αναρωτιέμαι, μήπως υπάρχει ελευθερία, που πραγματώνεται σε επίπεδα τα οποία απλά ο ανθρώπινος νους δεν αντιλαμβάνεται;
Friday, January 9, 2009
Subscribe to:
Post Comments (Atom)
No comments:
Post a Comment